Lijsten

Een lijst van 5 items heeft indices 0 tot 4, dus menu[4] is het laatste item en menu[5] stopt het programma met IndexError.

Eén variabele kan een heel menu bevatten

Een schoollunchmenu bevat meerdere gerechten en een boodschappenlijst meerdere artikelen. Je kunt één variabele per gerecht maken, dish1, dish2, dish3, maar dat werkt niet meer zodra het menu groeit. Een lijst bewaart elk aantal waarden op volgorde in één variabele. Schrijf de waarden tussen vierkante haken, gescheiden door komma's.

menu = ["rice", "seaweed soup", "bulgogi", "kimchi", "milk"]
print(menu)
print(len(menu))
print(menu[0], menu[-1])

['rice', 'seaweed soup', 'bulgogi', 'kimchi', 'milk']
5
rice milk

Lijsten gebruiken dezelfde indices als strings: 0 voor het eerste item, -1 voor het laatste en slices zoals menu[1:3]. len() geeft het aantal items. Als je een hele lijst afdrukt, toont Python de haken en elke string tussen enkele aanhalingstekens, zodat je exact ziet waar elk item begint en eindigt.

Anders dan strings kunnen lijsten veranderen

Een string kun je niet ter plekke bewerken, een lijst wel. Ken aan een index toe om een item te vervangen. append() voegt achteraan toe, remove() verwijdert de eerste passende waarde en pop() haalt het laatste item weg en geeft het terug. Het sleutelwoord in controleert of een waarde in de lijst staat. Deze methoden veranderen de lijst zelf, het grote verschil met stringmethoden.

cart = ["eggs", "milk"]
cart.append("tofu")
cart[0] = "ramen"
print(cart)
cart.remove("milk")
last = cart.pop()
print(cart, last)
print("tofu" in cart)

['ramen', 'milk', 'tofu']
['ramen'] tofu
False

Getallenlijsten hebben kant-en-klare hulpmiddelen

Voor een getallenlijst doen sum(), min() en max() wat hun namen zeggen. sorted() geeft een nieuwe geordende lijst en laat het origineel intact, terwijl sort() de lijst zelf herschikt en niets teruggeeft. Het gemiddelde is de som gedeeld door het aantal, een mooie toepassing van len().

scores = [72, 95, 88, 64, 81]
print(sum(scores), min(scores), max(scores))
print(sum(scores) / len(scores))
print(sorted(scores))
print(scores)

400 64 95
80.0
[64, 72, 81, 88, 95]
[72, 95, 88, 64, 81]

Twee namen kunnen naar dezelfde lijst wijzen

Hier gaat bijna iedereen de mist in. Na b = a zijn er geen twee lijsten. Er is één lijst met twee namen. Verander haar via b en a ziet dat ook, want a en b zijn dezelfde lijst. Bij getallen en strings merk je dit nooit omdat die niet ter plekke kunnen veranderen. Bij lijsten wel. Wil je een aparte kopie, vraag er dan een met a.copy() of de slice a[:].

a = ["rice", "soup"]
b = a
b.append("kimchi")
print(a)
c = a.copy()
c.append("egg")
print(a)
print(c)

['rice', 'soup', 'kimchi']
['rice', 'soup', 'kimchi']
['rice', 'soup', 'kimchi', 'egg']

Lijsten en lussen horen samen. Een lijst van 30 toetsscores is pas bruikbaar als een programma ze allemaal kan bezoeken zonder 30 losse regels te schrijven. Dat doet de for-lus uit het hoofdstuk over lussen. Tot dan bezoeken sum(), min(), max() en len() ze voor je, elk met één aanroep.