edubun
Nederlands
English한국어EspañolPortuguêsFrançaisDeutschItalianoNederlandsРусскийBahasa Indonesia日本語
Home›Biologie

Microben

In 1676 vertelde Antonie van Leeuwenhoek aan de Royal Society dat één druppel peperwater meer dan een miljoen levende wezens bevatte. Maak kennis met bacteriën, archaea, schimmels, protisten en virussen, kweek een bacteriekweek op een grafiek en volg hoe wetenschappers bewezen dat ziektekiemen bestaan.

Voortgang

Over deze cursus

In 1676 schreef Antonie van Leeuwenhoek aan de Royal Society dat één druppel peperwater meer dan een miljoen levende wezentjes bevatte. Zijn eerste waarnemingen bereikten de Royal Society in Londen in 1673, met een introductie van de arts Regnier de Graaf. Hij bleef de Society schrijven tot zijn dood in 1723.

De zes hoofdstukken zijn Wat microben zijn, Bacteriën en archaea, Hoe snel bacteriën zich vermenigvuldigen, Schimmels en protisten, Virussen en Hoe ziektekiemen werden ontdekt. De meeste bacteriën planten zich voort door binaire deling, een eenvoudige splitsing in tweeën. Genen kunnen wel worden uitgewisseld via horizontale genoverdracht. Bij groei gebruik je het OpenStax-voorbeeld van één cel met een verdubbelingstijd van 30 minuten gedurende 24 uur. Op een logaritmische schaal wordt de kromme een rechte lijn. Je berekent ook hoeveel cellen ontstaan uit 100 000 cellen na 2 uur groei. Viruscapsiden hebben drie hoofdvormen: spiraalvormige staafjes zoals het tabaksmozaïekvirus, veelvlakken en complexe vormen zoals bacteriofagen met een kop, staart en staartvezels.

In het geschiedenishoofdstuk volg je het bewijs voor het bestaan van ziektekiemen. In 1668 deed Francesco Redi vlees in zes potten: twee liet hij open, twee bedekte hij met gaas en twee sloot hij af. Alleen in de open potten verschenen maden. In 1847 merkte Ignaz Semmelweis dat in afdelingen van artsen en geneeskundestudenten die rechtstreeks van lijkschouwingen kwamen, 10 tot 20 procent van de moeders na de bevalling aan koorts stierf. In 1892 liet Dmitri Ivanovski sap van zieke tabaksplanten door een porseleinen filter gaan dat alle bacteriën tegenhield. Het sap kon nog steeds planten ziek maken. In 1928 ontdekte Alexander Fleming dat op een kweekplaat een Penicillium-schimmel was gegroeid en dat de bacteriën eromheen niet waren gegroeid.

Voor je begint

De meeste microben bestaan uit één cel. Daarom is Cellen de beste voorbereiding, vooral het verschil tussen cellen met en zonder kern. In het hoofdstuk over groei verdubbel je getallen steeds opnieuw. Als je vlot met machten van twee werkt, kun je die vragen sneller beantwoorden.

Als je klaar bent

Je vergelijkt bacteriën, schimmels, protisten en virussen op grootte, verklaart wat brooddeeg laat rijzen en telt cellen na een aantal verdubbelingen. Je benoemt de groeifasen van bacteriën, vertelt over Flemings schimmel en penicilline, zegt wat een virus bevat en verklaart waarom Pasteurs zwanenhalskolven helder bleven en Redi's open potten niet.

  1. 1Wat microben zijnMet het blote oog kun je net iets zien dat ongeveer 100 micrometer breed is; een gewone bacterie is ongeveer een honderdste daarvan.
  2. 2Bacteriën en archaeaOnder goede laboratoriumomstandigheden kan één E. coli-cel in ongeveer 20 minuten twee worden.
  3. 3Hoe snel bacteriën zich vermenigvuldigenEén cel die zich elke 30 minuten deelt, zou met onbeperkt voedsel in 24 uur 281 474 976 710 656 cellen worden.
  4. 4Schimmels en protistenIn 1928 zag Alexander Fleming dat een schimmel op een van zijn kweekplaten in het St Mary's Hospital in Londen de bacteriën eromheen had gestopt.
  5. 5VirussenIn 1892 voerde Dmitri Ivanovski sap van zieke tabaksplanten door een porseleinen filter dat alle bacteriën tegenhield, en het sap kon nog steeds planten ziek maken.
  6. 6Hoe ziektekiemen werden ontdektIn 1668 deed Francesco Redi vlees in zes potten, liet er twee open, bedekte er twee met gaas en sloot er twee af, en alleen in de open potten kwamen maden in het vlees.

Verwante cursussen

  • Cellen
    Alles wat leeft is opgebouwd uit cellen, en de meeste zijn veel te klein om te zien. Deze cursus begint bij de mensen die cellen als eersten zagen, meet ze in micrometers, haalt een dierlijke cel en een plantaardige cel in 3D uit elkaar en eindigt met hoe één cel er twee wordt. Kies een organel in het model, snijd de cel open en lees de schaalbalk terwijl je inzoomt.
  • Genetica
    Een kort stuk menselijk DNA in 3D: draai de dubbele helix, ritst hem open, zie hoe hij zichzelf kopieert en hoe een gen wordt afgelezen. De cursus loopt van genen en basenparen naar chromosomen, de erwten van Mendel, kruisingsschema's, mutaties en de technieken om DNA te kopiëren, te lezen en te bewerken. Het is algemene informatie, geen medisch of genetisch advies.
  • Evolutie
    Doe een experiment met natuurlijke selectie: verzonnen kevers op schors in verschillende tinten, met regelaars voor selectiedruk en mutatiesnelheid en een staafdiagram per generatie. De cursus volgt Darwin en Wallace, variatie en erfelijkheid, natuurlijke selectie, fossielen en gesteentelagen, stambomen van het leven, het ontstaan van nieuwe soorten en de evolutie van de mens, met OpenStax Biology, het Natural History Museum in Londen en het Human Origins Program van het Smithsonian.
  • Planten
    Een wilgentakje van 5 pond groeide in vijf jaar uit tot een boom van 169 pond, terwijl de grond ongeveer 2 ounce lichter werd. Ontdek waar die massa vandaan kwam, verander licht, CO₂ en temperatuur in een fotosynthese-lab, open een blad, volg water van wortel tot huidmondje en zie hoe bloemen zaden en vruchten worden.
Bronnen van deze cursus (15)
  • OpenStax Microbiology 1.1 What Our Ancestors Knew (fermented drink from rice, honey and fruit in Neolithic China by 7000 BC, Saccharomyces cerevisiae in bread, Leeuwenhoek 1675 "animalcules" in rain water, Golden Age of Microbiology 1857 to 1914; openstax.org/books/microbiology/pages/1-1-what-our-ancestors-knew)
  • 1.3 Types of Microorganisms (about 100 µm to see with the eye, animal cell about 10 µm, bacteria about 1 µm, viruses about 100 nm, three domains, coccus/bacillus/spirillum, archaea without peptidoglycan and in extreme places such as Morning Glory pool, protists, algae, diatoms 2 to 200 µm, protozoa with cilia, flagella or pseudopods, fungi with chitin walls, more than 1000 yeast species, molds and penicillin, helminths, prions about one-tenth of a virus; .../1-3-types-of-microorganisms)
  • 3.1 Spontaneous Generation (Aristotle, van Helmont's mice recipe of 3 weeks, Redi 1668 with six jars, Needham 1745, Spallanzani, Pasteur 1858 gun-cotton filter, swan-neck flasks, Alhumbert Prize 1862, 1864 lecture; .../3-1-spontaneous-generation)
  • 3.2 Foundations of Modern Cell Theory (Semmelweis 1847, 10 to 20 percent vs 1 percent, chlorinated lime; Snow; Pasteur 1856 fermentation; Lister 1867 carbolic acid; Koch's postulates; .../3-2-foundations-of-modern-cell-theory)
  • 6.1 Viruses (acellular, obligate intracellular parasites, DNA or RNA never both, capsid, envelope, spikes, helical/polyhedral/complex, 20 nm to 900 nm, Ivanovski 1892 with the Chamberland filter of 1884, pore 0.1 µm, Beijerinck 1898 and virus = poison, Stanley 1935, host range, bacteriophages, FDA 2006 phage spray on lunch meats; .../6-1-viruses)
  • 9.1 How Microbes Grow (binary fission, FtsZ Z ring, generation time, E. coli 20 minutes, human generation 25 years, M. tuberculosis 15 to 20 hours, M. leprae 14 days, 2^48 = 281,474,976,710,656 after 24 h at 30 minutes, Nn = N0 2^n, lag/log/stationary/death, budding, fragmentation, Epulopiscium; .../9-1-how-microbes-grow)
  • Royal Society: Philosophical Transactions 12:821-831, published 25 March 1677, Leeuwenhoek's Dutch letter of 9 October 1676 "concerning little animals" (doi.org/10.1098/rstl.1677.0003)
  • Royal Society archive EL/L1/22 (letter to Oldenburg dated at Delft, 18 pages, partial translation by Oldenburg)
  • Royal Society blog "Celebrating Leeuwenhoek", 2023 (first letter via de Graaf, Phil. Trans. 19 May 1673; 190 letters in fifty years; died 26 August 1723 aged 90)
  • N. Lane 2015, Phil. Trans. R. Soc. B 370:20140344 (upwards of 1,000,000 creatures in a drop of pepper-water; letter read aloud over several sessions)
  • Lens on Leeuwenhoek, letter L-040 (Oldenburg printed less than half; Hooke succeeded later in 1677)
  • CDC MMWR 53(34):783, 2004, 150th Anniversary of John Snow and the Pump Handle (31 August 1854, handle removed 8 September 1854, Vibrio cholerae isolated 1883; cdc.gov/mmwr/preview/mmwrhtml/mm5334a1.htm)
  • CDC History of Smallpox and Smallpox timeline (Jenner 1796; 33rd World Health Assembly declared the world free of smallpox on 8 May 1980; cdc.gov/smallpox/about/history.html)
  • American Chemical Society, Discovery and Development of Penicillin landmark (Fleming 1928 at St Mary's Hospital London, paper June 1929, Florey and Chain at Oxford from 1939; acs.org/education/whatischemistry/landmarks/flemingpenicillin.html)
  • Fleming 1929, Br J Exp Pathol 10:226. Sender, Fuchs and Milo 2016, PLoS Biol 14:e1002533 (3.8 × 10^13 bacteria and 3.0 × 10^13 human cells in a 70 kg reference man, ratio about 1.3, bacteria about 0.2 kg).

Geraadpleegd: 2026-10-17