Katakana 2: ハ tot ン, met kleine kana en tekens

ソ (so) en ン (n) gebruiken dezelfde twee streken, en de enige aanwijzing is in welke richting ze worden getekend.

Deze eenheid maakt het katakana-schema af met de laatste 21 letters. Al het andere komt ongewijzigd uit hiragana over: de ten-ten- en cirkeltekens, de kleine ャ, ュ, ョ voor samengestelde klanken en de kleine ッ voor een vastgehouden medeklinker. Staan deze rijen eenmaal op hun plek, dan kun je bijna elk katakana-woord op een menu lezen, waaronder ラーメン (rāmen), ハンバーガー (hanbāgā, hamburger) en ミルク (miruku, melk). De laatste eenheid behandelt dan de extra combinaties die katakana voor vreemde klanken gebruikt.

Vormen om je aan vast te houden

Verschillende letters in deze helft zijn makkelijk omdat ze lijken op hun hiragana-partner: ヘ is dezelfde vorm als へ, リ is een rechtere り, en モ, ヤ en ホ zijn nauwe verwanten van も, や en ほ. Andere zijn nieuw maar eenvoudig: ハ is twee streken die als een dak uit elkaar gaan, ミ is drie korte schuine lijnen, ロ is een vierkant, zoals de kanji voor mond. ヒ, ム, メ en ユ hebben geen partner en vragen oefening. ヲ is zeldzaam, omdat het lijdend-voorwerpspartikel bijna altijd in hiragana wordt geschreven.

ソ en ン, シ en ツ

Nu kunnen de vier beroemde lookalikes als één set worden geleerd. ソ (so) en ツ (tsu) worden naar beneden geschreven: hun korte streken beginnen bovenaan en de lange streek valt van rechtsboven. ン (n) en シ (shi) eindigen met een streek die van linksonder naar rechtsboven stijgt. In druk is de hoek de aanwijzing. De korte streek van ソ is bijna verticaal, terwijl de korte streek van ン bijna plat is en naar boven ligt. Is de vorm onduidelijk, lees dan het hele woord: geen Japans woord begint met ン, dus de eerste letter van ソース (sōsu, saus) moet ソ zijn.

Drie paren verdienen nog een blik. ワ (wa), ウ (u) en フ (fu) delen een gehaakte bovenkant: ウ voegt een kleine streek erboven toe, ワ een korte streek langs links, en フ geen van beide. ル (ru) en レ (re) eindigen allebei met een opwaartse veeg, maar ル heeft twee streken en レ één. ク (ku) en ケ (ke) en het eerdere paar ク en タ zijn nog een blik in je flitskaarten waard. Een goede test is de romanisering af te dekken en een heel menu te lezen, want echte woorden geven context die losse letters nooit geven.

Kleine kana en tekens in katakana

De regels uit eenheid 3 tot 5 gelden ongewijzigd. Ten-ten geeft ガ, ザ, ダ, バ en het cirkeltje geeft パ: パン (pan, brood), ビール (bīru, bier). Kleine ャ, ュ, ョ maken samengestelde klanken: シャツ (shatsu, overhemd), ニュース (nyūsu, nieuws), メニュー (menyū, menu). Kleine ッ houdt de volgende medeklinker vast: ベッド (beddo, bed), ヨーロッパ (Yōroppa, Europa). Het ene verschil is de lange klinker, die katakana met het streepje ー schrijft in plaats van een extra klinkerkana: vergelijk hiragana おかあさん met katakana ラーメン.

Katakana schrijft ook veel klankwoorden, vooral in strips: ワンワン (wanwan) voor het blaffen van een hond, ドキドキ (dokidoki) voor een bonzend hart, ザーザー (zāzā) voor zware regen. In katakana geschreven springen ze van de pagina. Hetzelfde effect werkt voor nadruk. Een woord dat normaal in hiragana of kanji staat, kan naar katakana worden omgezet om op te vallen, zoals wij cursief of hoofdletters gebruiken.