De havenopening in 1876

Het Verdrag van Ganghwa werd in 1876 ondertekend na ongeveer 20 dagen overleg in een exercitiehal op Ganghwa, met Japanse oorlogsschepen voor de kust.

In de jaren 1860 verschenen steeds vaker schepen uit westerse landen voor de Koreaanse kust met handelsverzoeken. China en Japan waren al gedwongen havens te openen. Joseon, waar Heungseon Daewongun namens zijn jonge zoon koning Gojong regeerde, koos ervoor de deur dicht te houden. In dit hoofdstuk volg je hoe dat beleid ongeveer tien jaar standhield. Daarna dwong Japan in 1876 de deur open met de kanonneerbootmethoden die westerse machten eerder tegen Japan hadden gebruikt.

Twee botsingen met westerse schepen

In 1866 voer het Amerikaanse koopvaardijschip General Sherman de Daedong op richting Pyongyang, eiste handel en nam voorraden in beslag. Plaatselijke ambtenaren en inwoners vochten terug en verbrandden het schip. Datzelfde jaar, nadat de regering duizenden Koreaanse katholieken en enkele Franse missionarissen had geëxecuteerd, viel een Franse vloot Ganghwa aan; dit heet de Byeongin Yangyo. In 1871 kwam een Amerikaanse vloot naar Ganghwa om de zaak van de Sherman door te drukken. Joseon-troepen onder Eo Jae-yeon vochten fel bij het fort Gwangseongbo en de Amerikanen vertrokken zonder verdrag; dit is de Sinmi Yangyo.

Het Unyo-incident

Japan had zich na 1868 snel gemoderniseerd en zocht een weg naar Korea. Op de 20e dag van de negende maand van 1875 ankerde het Japanse oorlogsschip Unyo bij Ganghwa en stuurde boten naar het fort Choji. Volgens de bemanning zochten ze drinkwater, maar ze verkenden de vaargeul. Het Joseon-garnizoen waarschuwde hen en vuurde daarna. Het oorlogsschip beschoot het fort, zette troepen aan land op het eiland Yeongjongdo en doodde en plunderde voor het vertrok. Japan gebruikte de botsing daarna als reden om een verdrag te eisen.

Het verdrag van 1876

Begin 1876 stuurde Japan oorlogsschepen en een gevolmachtigde, Kuroda Kiyotaka, naar de kust bij Ganghwa. Het hof van Joseon stuurde Sin Heon, een militair ambtenaar die het bevel had gevoerd tijdens de Franse en Amerikaanse botsingen. Qing-China, op zijn hoede voor Rusland en niet bereid tot een gevecht met Japan, adviseerde Joseon te onderhandelen. Na ongeveer 20 dagen overleg in de exercitiehal Yeonmudang werd het verdrag in de tweede maand van 1876 ondertekend. De officiële naam is het Joseon-Japanse Vriendschapsverdrag; Koreanen noemen het ook het Verdrag van Ganghwa.

Het verdrag en de vervolgafspraken openden drie havens voor Japanse handel. Busan opende eerst, Wonsan volgde in 1880 en Incheon, toen Jemulpo genoemd, in 1883. Japanners die in de havens misdrijven pleegden werden door Japanse consuls berecht, niet door Koreaanse rechtbanken. Dat heet extraterritorialiteit. Japan mocht ook de kust in kaart brengen, Japans geld mocht in de havens circuleren en handel bleef tot 1883 onbelast. Omdat de voordelen vrijwel geheel één kant op gingen, noemen historici dit een ongelijk verdrag.

De havenopening veranderde Joseon snel. In de jaren 1880 volgden verdragen met de Verenigde Staten en Europese landen en kwamen buitenlandse goederen en ideeën binnen. Het hof raakte verdeeld tussen voorstanders van snelle hervorming naar Japans voorbeeld, mensen die langzamer wilden veranderen en tegenstanders van elk buitenlands contact. Die verdeeldheid leidde tot de crises van de volgende decennia.